دیدی ئەمریكا بۆ پاراستنی هەرێمی كوردستان لە هەڕەشە ‌و مەترسییەكانی تیرۆر

سەروەر حەمە، مامۆستای كۆلێژی یاسا ‌و زانستە سیاسییەكان/ زانكۆی سەڵاحەددین

دەستپێك:

هاوینی 2014 بە هۆی هاتنی داعش بۆ عێراق ‌و داگیركردنی مووسڵ لە 9ی حوزەیرانی 2014 ‌و نزیكبوونەوەی لە سنوورەكانی هەرێمی كوردستان ساتەوەختێكی لەبیرنەكراوە لە مێژووی عێراق ‌و هەرێمی كوردستاندا، كە توانرا بە هێزی پێشمەرگەی كوردستان ‌و هاوكاریی هێزی هاوپەیمانان بە سەرکردایەتیی ویلایەتە یەكگرتووەكانی ئەمریكا مەترسییەكانی بۆ سەر هەرێم كەم بكرێتەوە. ئێمە لەم وتارەدا تیشك دەخەینە سەر دیدی ئەمریكا بۆ پاراستنی هەرێمی كوردستان لە هەڕەشە ‌و مەترسییەكانی ڕێكخراوە تیرۆریستییەكان بە گشتی ‌و ڕێكخراوی تیرۆریستی داعش بە تايبەتى.

 

ستراتیژیی ئیدارەی باراك ئۆباما بۆ ڕووبەڕووبوونەوەی تیرۆر

دوای پەلامارەكانی داعش بۆ شنگال ‌و كوشتن ‌و دەربەدەركردنی ئێزدییەكان ‌و پیكهاتەكانی تری ئەو ناوچەیە، لە 11ی ئەیلوولی 2014 ئیدارەی باراك ئۆباما ستراتیژیی ئەمریكای بۆ چۆنیەتیی ڕووبەڕووبوونەوەی داعش ڕاگەیاند، كە تێیدا جەختی كردەوە لەسەر هاوكاریكردنی لۆجیستی ‌و هێرشی ئاسمانی بۆ سەر پێگەكانی داعش و لەگەڵیشیدا هاوپەیمانێتیی جیهانی بۆ ڕووبەڕووبوونەوەی داعش ڕاگەیەندرا بە سەركردایەتیی ئەمریكا ‌و بەشداریی دەوڵەتانی ئەوروپایی ‌و وڵاتانی دیكە، كە ڕۆڵیان هەبوو لە ناردنی ڕاوێژكار ‌و ڕاهێنان ‌و پێدانی چەك بە هێزەكانی پێشمەرگەی كوردستان، ئەمەش لەو ڕوانگەیەوە كە داعش تەنیا هەڕەشە نییە بۆ سەر هەرێمی كوردستان ‌و عێراق، بەڵكوو هەڕەشەیە بۆ سەر هەموو دەوڵەتانی جیهان.

دەبینین باراك ئۆباما، سەرۆكی پێشووی ویلایەتە یەكگرتووەكانی ئەمریكا لە وتاری ڕاگەیاندنی ستراتیژیی وڵاتەكەی بۆ ڕووبەڕووبوونەوەی داعشدا ڕوونی كردەوە كە ئەم هەڕەشەیە (داعش)، دژی بەرژەوەندی ‌و ئاسایشی نیشتمانیی ئەمریكایە، بۆیە وڵاتەكەی بە هەموو هێز ‌و توانایەوە ڕووبەڕووی دەبێتەوە و، ڕاستەخۆ بە ئەمریكایییەكانی ڕاگەیاند كە دەیەوێ گەلی ئەمریكا تێ بگات ئەم ئەركە لەگەڵ جەنگی عێراق ‌و ئەفغانستان جیاوازە و، مەبەست بەشداریكردنی هێزەكانی ئەمریكا نییە لە خاكی بیانیدا. هەروەها ئۆباما ئاماژەی بۆ ئەوە كرد كە "ئەم ستراتیژییە بۆ كۆتاییهێنانی تیرۆریستانە كە هەڕەشەمان لێ دەكەن، ئەمەش لە ڕێی پاڵپشتیكردنە لە هاوپەیمانەكانمان كە لە هێڵەكانی پێشەوەن." ئۆباما ئەوەیشی ڕایگەیاند كە "بەرگریكردنمان لە پێناوی بەرژەوەندییە باڵاكانی ئەمریكایە."

ئەمریكا لە پێناو بەرگریكردن لە بەرژەوەندییەكانیدا زۆر هەڵسوكەوت ‌و ڕەفتاری پێچەوانەی ڕێبازەكانی یاسای نێودەوڵەتی دەكات، وەك بەزاندنی سنوور ‌و سەروەریی وڵاتان. هەروەك چۆن بێن ڕۆدز (Ben Rhodes)، نوێنەری ڕاوێژكاری ئاسایشی نیشتمانیی ئەمریكا، دەڵێت: "سنوور دیار نەماوە، ئێمە دەست دەکەین بە فراوانكردنی جەنگی ئاسمانی ‌و لە سووریا ‌و عێراق داعش بۆردوومان دەكەین." لەم پێناوەشدا ئۆباما بۆ پشتگیریكردن لە هەڵوێستەكەی خۆی ڕووی لە كۆنگرێس ‌و گەلی ئەمریكا كرد بۆ ئەوەی ڕای گشتیی ئەمریكا پشتگیری لە هێرشی ئاسمانی بكەن، لەبری بەشداریی ڕاستەوخۆی سەربازیی ئەمەریكا لەسەر زەوی.

هەر لە سەرەتاوە ئۆباما هەوڵی دەدا پشتگیریی نێودەوڵەتی بۆ پشتیوانیكردنی ستراتیژییەكەی بەدەست بهێنێت، بۆ ئەو مەبەستەش جۆن كێری (John Kerry)، وەزیری دەرەوەی وڵاتەكەی ڕاسپارد بۆ ئەوەی هەوڵەكانی خۆی چالاكانە بخاتە كار، لەو هەوڵانەش بەستنی كۆنگرەی پاریس بوو كە تێیدا جەخت كرایەوە لەسەر دامەزراندنی هاوپەیمانێتییەكی جیهانی بۆ بەرەنگاربوونەوەی داعش ‌و جێبەجێكردنی بڕیارەكانی نەتەوە یەكگرتووەكان، بە تایبەت بڕیاری (2170)ی ئەنجومەنی ئاسایش سەبارەت بە بەرەنگاربوونەوەی تیرۆر ‌و وشككردنی سەرچاوەكانی پارە و سامانی تیرۆریستان.

پێمان وایە دەكرێ بۆ گوزارشتكردن لە ستراتیژییەكەی ئۆباما بۆ ڕووبەڕووبوونەوەی داعش لە عێراق ‌و سووریا چەمكی "سەركردایەتیكردن لە دواوە" بەكار بهێنین، هەروەك چۆن جێفری دایر (Jeffrey Daer)  لە وتارێكیدا كە لە ڕۆژنامەی "فاینانشاڵ‌تایمز"دا بڵاو كراوەتەوە، ئاماژە بۆ ئەوە دەكات كە ئەو ستراتیژییەی ئۆباما دیاری كردووە گوزارشت لە "سەركردایەتیكردن لە دواوە" دەكات. بەو پێیە ئەمریكا دەست دەکات بە دامەزراندنی هاوپەیمانێتییەكی نێودەوڵەتی ‌و ئاسانكاری بۆ دروستكردنی هێزێکی ئاسمانی و، دەوڵەتانی تریش لە زەمینەوە هێز بۆ جەنگ لە دژی داعش تەرخان دەكەن. چونكە ئۆباما لە گوتارەكەیدا ڕوونی كردەوە كە ئەمریكا ناتوانێت لەبری عێراقییەكان ‌و عەرەبەكان بۆ پاراستنی ناوچەكە شتێك بكات، بۆیە بە ڕای جێفری وێڕای باڵادەستیی سەربازیی هێزەكانی ئەمریكا، ئۆباما لەو بڕوایەدایە كە سەركەوتنێكی هەمیشەیی دژ بە هێزەكانی داعش بەبێ بوونی سەربازانی ناوچەكە بەدی نایەت.

كەواتە ستراتیژیی نوێی سەربازی بۆ تێكشكاندنی داعش لە سووریا ‌و عێراق لەو خاڵەدا خۆی چڕ دەكاتەوە کە بێجگە لە لەناوبردنی تیرۆریستانی داعش هیچ ڕێگایەكی دیكە نییە. هەروەك باراك میندلسۆن (Barak Mendelsohn)، پرۆفیسۆری زانستە سیاسییەكانی زانكۆی هاردڤارد، لە وتارێكیدا بە ناونیشانی "دابەشكردن ‌و زاڵبوون لە عێراق ‌و سووریادا" باس لەوە دەكات كە پێویستە ئەمریكا ‌و هاوپەیمانان لە شەڕی دژی داعش ئەوەیان لەبەرچاو بێت كە عێراق ‌و سووریا چیی دیكە وەك دوو دەوڵەتەكەی پێشوو نەماون، پێویستە لە ناو جوگرافیای ئەو دوو دەوڵەتە لەناوچووەدا دەوڵەتی دیكە دروست بكرێت، وەك دروستكردنی دەوڵەتێك بۆ عەرەبی سوننە لە سووریا ‌و عێراقدا، بۆ ئەوەی چیی دیكە لە سووریا عەرەبی سوننە چەوساوەی بندەستی كەمینەی شیعە نەبن ‌و، لە عێراقیش چەوساوە ‌و پەراوێزخراوی دەستی شیعە نەبن. هەروەها میندلسۆن دامەزراندنی دەوڵەتی كوردستانیشی وەك دەوڵەتی ئەمری واقیع باس كردووە.

كەواتە دەكرێت بڵێین ستراتیژیی كۆشكی سپی بۆ چۆنیەتیی ڕووبەڕووبوونەوەی داعش، خۆی دەبینێتەوە لە هاوكاریكردنی لۆجیستی ‌و هێرشی ئاسمانی بۆ سەر پێگەكانی داعش ‌و یارمەتیدانی ئەو هێزانەی كە لەسەر زەمین شەڕی داعش دەكەن؛ وەك هێزی پێشمەرگەی كوردستان.

هەرێمی كوردستان ‌و ویلایەتە یەكگرتووەكانی ئەمریكا لە هاوپەیمانێتیی ڕووبەڕووبوونەوەی تیرۆردا

ئەمریكا ‌و دەوڵەتانی یەكێتیی ئەوروپا كۆدەنگن لەسەر ئەوەی كە تەنیا ڕێگا بۆ ڕزگاربوون لە دەستی داعش، تێكشكاندن ‌و ڕووخاندنێتی. هێڵی گشتی ‌و سەرەكیی ئەم ستراتیژە نوێیەیش، هاوپەیمانیكردن ‌و پشتگیریكردنی زیاتری ئەو هێزە لۆكاڵییانەی ناوچەكەیە كە دەتوانن لەسەر زەوی تیرۆریستانی داعش تێك بشكێنن. لەسەر ئەم پرسە ڕیچارد نەیشن (Richard Nathan)، سەرۆكی پێشووی ئامۆژگای ئەنجومەنی پێوەندییەكانی دەرەوە، جەخت لەسەر ئەوە دەكاتەوە، تەنیا هێزێك كە بتوانرێت لەسەر زەوی بكرێتە هاوپەیمانی سەرەكی ‌و پشتی پێ ببەسترێت هێزی پێشمەرگەی كوردستانە. لەم بارەیەوە، ستیفن دی‌.بیدل (Stephen D.Biddle)، ڕاوێژكاری ستراتیژی ‌و سەربازی دەڵێت: "ڕاستە ئێمە دەتوانێن تەنیا بە 27 هەزار سەرباز داعش بڕووخێنین ‌و ڕەققەی پایتەختیشیان كۆنتڕۆڵ بكەین، بەڵام پرسی سەرەكی لەم ستراتیژییەدا نابێت تەنیا ڕووخان ‌و تێكشكاندنی داعش بێت، بەڵكو پرسی سەرەكی دەبێ ئەوە بێت چۆن دوای ڕووخانی داعش بارودۆخەكە بە جۆرێك ئاسایی بكرێتەوە كە پێكهاتە جیاوازەكان بتوانن پێكەوە بژین."

كاتێك داعش لە هەرێمی كوردستان نزیك بووەوە ‌و دەستی بە جینۆسایدكردنی ئێزدییەكان كرد، كاردانەوە نێودەوڵەتییەكان لە بێدەنگییەوە گۆڕان بۆ بەرپەرچدانەوەی سەربازی، بە جۆرێك باراك ئۆباما، سەرۆكی پێشووی ئەمریكا، بڕیاری پاراستنی هەولێری پایتەختی هەرێمی كوردستانی لە سەرەتای مانگی ئابی 2014 دەركرد و، ئەمریكا بە هێزی ئاسمانی دژی داعش وەستایەوە. بەمەش مەترسیی داعش لەسەر كۆمەڵگەی نێودەوڵەتی بوو بە ڕاستییەك ‌و لە مانگی ئەیلوولی هەمان ساڵدا دەوڵەتان بیریان كردەوە بە شێوەی هاوپەیمانێتی بۆ تێكشكاندنی سەربازی ‌و ڕیشەكێشكردنی داعش هەنگاو بنێن. بەمەش هاوپەیمانێتیی جیهانی "هاوپەیمانێتیی گڵۆباڵ" (Global Coalition) بە سەركردایەتیی ئەمریكا و بە بەشداریی 68 دەوڵەت دروست بوو، لە نێویشیدا قەوارەیەكی نادەوڵەتیی وەك هەرێمی كوردستان بوو بە بەشێك لە هاوپەیمانێتییەكە، چونكە پێیان وایە كە داعش هەڕەشەیەكی گڵۆباڵە، بۆیە پێویستی بە وەڵامێكی گڵۆباڵە.

بەم جۆرە لەگەڵ دەركەوتنی هێرشی سەربازیی ڕیكخراوی تیرۆریستی داعش بۆ سەر مووسڵ ‌و هەرێمی كوردستان، هەرێمی کوردستان بوو بە هاوبەشێكی سەرەكیی كۆمەڵگای نیودەوڵەتی ‌و وڵاتانی ڕۆژاوا، بە تایبەتی لە پرۆسەی پاراستنی جیهان لە چنگ توندڕۆیی ‌و هەڵگرانی بیری توندوتیژی و ڕادیكاڵی ئیسلامی سەلەفیی جیهادی بە ڕابەرایەتیی داعش. بەم پێیەش هەرێمی كوردستان لە ناوەندە سیاسییەكانی جیهان ‌و لە لای دروستكەرانی بڕیاری سیاسی لە وڵاتانی ڕۆژاوا زیاتر قبووڵ كرا و لە شەڕی دژی تیرۆریستانی داعشدا هێزی پێشمەرگە وەك تاكە هێزی شەڕكەر بەدیار كەوت، ئەویش نەك تەنیا وەك شەڕكەر بۆ پاراستنی كوردستان، بەڵكوو وەك شەڕكەر لەبری هەموو جیهانی ئازاد بەدیار كەوت. ئەمەش وای كرد وڵاتان بیر لە پێویستیی نۆیكردنەوە و پڕچەككردن ‌و مەشق ‌و ڕاهێنان بە هێزی پیشمەرگەی كوردستان بكەنەوە، بە تایبەتی لە لایەن ویلایەتە یەكگرتووەكانی ئەمریكا ‌و ئەڵمانیا ‌و بەریتانیا ‌و فەرەنساوە. هەروەها چەندین وڵات ڕاستەوخۆ هاوكارییەكانیان بە هێزی پیشمەرگە گەیاند، لە سەرووی هەموویانەوە وڵاتانی چیك ‌و فینلەندا. لە وەسفی هێزی پێشمەرگەی كوردستاندا بیرمەندی گەورەی فەرەنسی، بێرنارد هێنری لیڤی (Bernard-Henri Lévy)، لە وتاریكدا بە ناونیشانی "پێشمەرگە باشترین سوپای ڕۆژاوایە بۆ تێكشكاندنی داعش"، ئاماژە بەوە دەكات كە تەنیا هێزێك لەسەر زەمین توانیبێتی بیسەلمێنێت توانای ئەوەی هەیە تیرۆریستانی داعش تێك بشكێنێت، هێزی پێشمەرگەیە و، پێی وایە پێشمەرگە مۆدێلێكی نوێی سوپایە بۆ تێكشكانی تیرۆریستان لەسەر زەوی.

جەنگی دژی داعش بووە هۆكارێك بۆ گەڕاندنەوەی هێزی سەربازیی ئەمریكا ‌و هاوپەیمانان بۆ هەرێمی كوردستان ‌و عێراق. گەڕانەوە ‌و جێگیربوونی ئەو هێزانە لە یارمەتیدان ‌و بەشداریكردنیان لە جەنگی دژی داعش بۆ هەرێمی كوردستان ئەرێنی ‌و پاڵپشتییەكی سەربازیی گرنگ بوو، مانەوەیشیان لە دوای جەنگی داعش پێویستییەكی نیشتمانییە، ئەگەرچی گومانی تێدا نییە تا داعش بمێنێت، ئەوانیش لەم ناوچەیەدا دەمێنن.

لە ڕێكەوتی 12ی تەمووزی 2016 دیپلۆماسیی هەرێمی كوردستان هەنگاوێكی بەرز چووە پێش، كاتێك توانی لەگەڵ ئەمریكا یادداشتێكی لێكتێگەیشتن لە بواری سەربازیدا واژۆ بكات ‌و ئەرك ‌و ماف بۆ هەردوو لایەنی ڕێككەوتننامەكە دیاری بكەن. ئەمەش سەركەوتنێكی مێژوویییە بۆ دیپلۆماسیی هەرێمی كوردستان، چونكە ڕێككەوتننامەی نێودەوڵەتی بە كۆڵەكەی یاسای نێودەوڵەتی دەناسرێت ‌و بەڵگەیەكی بەهێزە لە توانستی دیپلۆماسیی دەوڵەتێك، یان هەر ئەكتەرێكی نادەوڵەت. هەرێمی كوردستان سەلماندی كە پێگەیەكی گرنگی لە ناوچەكە، بە تایبەتی لە جەنگی دژی داعشدا هەیە. دەوڵەتان لە مامەڵەكردنیان لەگەڵ ئەكتەری نادەوڵەتی (Non-State Actor) زۆر هەستیارن. دەوڵەتان بە چاوێكی كەمتر لە خۆیان تەماشای هەرێم ‌و ناوچە ‌و ڕێكخراو ‌و هەر حكوومەتێك دەكەن كە لە پلەی دەوڵەتدا نەبێت، یان هەندێك جار دژیان دەوەستنەوە. ئەو یادداشتە هەنگاوێكی مێژوویییە بۆ ئەو جۆرە ئەكتەرانە لە كۆمەڵگای نێودەوڵەتیدا، پێشكەوتنێكیشە لە بواری یاسای نێودەوڵەتیدا لە ڕۆڵێكی لاواز ‌و دوورخراوەوە بۆ ڕۆڵێكی چالاك لە كۆمەڵگای نێودەوڵەتیدا.

واتە ئیدارەی كۆشكی سپی گەییشتە ئەو بڕوایەی بەهێزبوونی پێگەی سەبازی ‌و سیاسیی كورد لە عێراق ‌و ناوچەكە زیاتر دڵنیایی سیاسی ‌و سەربازیی واشنتۆن لە ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاست زیاد دەكات، بەم جۆرە ڕووداوی هێرشی سەربازیی داعش بۆ سەر هەرێمی كوردستان ‌و شنگال قۆناغی سەربازیی بۆ هەولێر دروست كرد، بە تایبەت لە دروستكردنی بنكەیەكی سەربازیی ئەمریكی لە هەولێر كە چەندین ساڵە ڕێگری لە دامەزراندنی دەكرێت.

لەم خوێندنەوەیەدا ‌و بە پێكەوەگرێدانەوەی هەموو ڕەهەندەكانی ستراتیژیی نوێی سەربازیی دژی داعش لە عێراق ‌و سووریا، دەگەینە ئەو دەرەنجامەی، كە ئەم ستراتیژییە نوێیە لە ناو خودی هاوپەیمانیی نێودەوڵەتیی دژی داعشدا، یان فراوانتر، لە ناو هەموو ئەو لایەنانەدا کە ئێستا لە دژی داعش یەك دەگرنەوە، دوو جۆر هاوپەیمانی دروست دەبێت؛ هاوپەیمانیی یەكەمیان، هاوپەیمانییەكی كاتییە كە بریتییە لە ڕووخاندنی دەوڵەتی ئیسلامیی داعش ‌و بەس. هاوپەیمانیی دووەمیان، هاوپەیمانییەكی بەردەوام دەبێت بۆ ڕووخاندنی دەوڵەتی ئیسلامیی داعش ‌و دووبارەڕێكخستنەوەی ناوچەكە ‌و دەستپێكردنەوەی پرۆسەی بنیادنانی دەوڵەت ‌و دروستكردنەوەی سەقامگیری ‌و تەناهی لە ناوچەكەدا. ئەوەی دەبێتە جێگەی گەشبینی بۆ كوردستان، ئەوەیە کە لە ئێستاوە كوردستان بووەتە پێگەی سەرەكی بۆ تێكشكاندنی داعش و، پێگەی سەرەكی بۆ دووبارەڕێكخستنەوەی ناوچەكە دوای نەمانی داعش.

سیاسەت ‌و دیدی دۆناڵد ترامپ بۆ ناوچەكە ‌و هەرێمی كوردستان

ئێستا تا ڕاددەیەكی زۆر خۆری داعش ئاوا بووە ‌و كۆتایییان پێ هێنراوە، هەر ئەمەشە وای كردووە ئەولەوییەتی كاری ئیدارەی كۆشكی سپی گۆڕانی بەسەردا بێت ‌و، ئاراستەی كار ‌و بەرنامە و هەڵوێستیان ڕووە و ئێران سووڕاوە، چونكە بەپێی ڕاپۆرتی ستراتیژیی ئاسایشی نەتەوەیی بۆ ساڵی 2017، ویلایەتە یەكگرتووەكان (ئیدارەی ترامپ) ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاستێكی دەوێت كە نەبێتە لانكەی پێگەیاندنی تیرۆریستە جیهادییەكان ‌و، لە لایەن هێزێكەوە كۆنتڕۆڵ نەكرێت كە دوژمنی ئاسایش ‌و بەرژەوەندیی ویلایەتە یەكگرتووەكانی ئەمریكا ‌و هاوپەیمانەكانی بێت، كە مەبەست لەو هێزەش ئێرانە.

ئەمریكا پێی وایە ئێران سەركردەی وڵاتانی جیهانە بۆ پشتگیری لە تیرۆریزم ‌و ئەم ناسەقامگیرییەی ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاستی قۆستووەتەوە بۆ فراوانكردنی نفووز ‌و دەسەڵاتی خۆی لە ڕێگەی هاوبەش و هاوپەیمانەكانییەوە. بۆیە دەبینین ئیدارەی ترامپ ئێران بەوە تۆمەتبار دەكات كە پشتیوانی لە تیرۆری جیهانی دەكات و پێی وایە ئێران بووەتە مەترسی ‌و بەربەستێكی ڕاستەقینە بۆ بەرژەوەندییەكانی ئەمریكا و هاوپەیمانەكانی لە ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاست. كەواتە زۆر بە ڕوونی دیارە کە ئێستا هەڵوێست ‌و سیاسەتی ئەمریكا ‌و ئیدارەی ترامپ ڕووی لە ئێرانە بە ئامانجی‌ لە‌باربردنی‌ كاریگە‌ریی‌ ئێران‌ لە‌سە‌ر ناوچەی‌ ڕۆژهەڵاتی‌ ناوەڕاست.

پێمان وایە ئەمڕۆ هاوكێشە سیاسییەكانی ناوچەكە بە گشتی و عێراق بەتایبەتی دابەش بوون بەسەر بەرەی ئەمریكا ‌و بەرەی ئێراندا، لەم نێوەندەشدا هەرێمی كوردستان بۆ ئەوەی پشتیوانیی سیاسی ‌و ئابووری ‌و هاوكاری ‌و كۆمەكی سەربازیی ئەمریكا لە دەست نەدات، وا باشترە لە بەرەی ئەمریكادا خۆی ببینێتەوە.

كۆتایی

دوای هاتنی داعش بۆ عێراق ‌و داگیركردنی بەشێكی خاكەكەی ــ داگیركردنی پارێزگای مووسڵ لە حوزەیرانی 2014 ـــ ‌و نزیكبوونەوەی لە سنوورەكانی هەرێمی كوردستان، هاوپەیمانێتییەكی جیهانی ڕاگەیەندرا بە سەرکردایەتیی ویلایەتە یەكگرتووەكانی ئەمریكا بۆ شەڕی دژ بە داعش كە پشتیوانی ‌و هاوكاریی خۆیانیان بۆ پاراستنی هەرێمی كوردستان ‌و یارمەتیدانی هێزی پێشمەرگەی كوردستان دەربڕی. بۆیە دەبینین هەرێمی كوردستان پاڵپشت بە هاوكارییە سیاسی ‌و ئابووری ‌و سەربازییەكانی زلهێزانی دنیا ‌و، لە نێویاندا ویلایەتە یەكگرتووەكانی ئەمریكا، شەڕی تیرۆر ‌و گرووپە تیرۆیستییەكان دەكات. ئەمەش وای كردووە جۆرێك لە هاوكاری ‌و هەماهەنگی ‌و هاوپەیمانێتی لە نێوان هەرێمی كوردستان ‌و ئیدارەی باراك ئۆبامادا ببینین.

دوای كۆتاییهاتنی ئەو ڕێكخراوە تیرۆریستییەش (داعش) ئیدارەی ترامپ دەیەوێت جیاواز لە ئیدارەكانی پێش خۆی، سنوورێك بۆ ئەو هەڕەشە ‌و مەترسییانەی ئێران دابنێت. بۆیە ئێستا سیاسەتەكانی لە ڕووبەڕووبوونەوەی ئێراندا چڕ بووەتەوە و پێمان وایە ئەگەر هەرێمی كوردستان لەم قۆناغەدا لە بەرەی ئەمریكادا بمێنێتەوە، ئەوا ئیدارەی ترامپیش وەك ئیدارەی ئۆباما بەردەوام دەبێت لە پاراستنی هەرێم لە هەڕەشەی ڕێكخراوە تیرۆریستییەكان.